{mosimage}Życie jest dla roślin bardzo wymagające i naprawdę nielekko jest je przetrwać. By jakoś sobie radzić, rośliny wymyśliły dziwne strategie rozmnażania, choćby takiego, do którego wystarczy jedna komórka płciowa. Podpatrzyli to naukowcy i teraz – dzięki embriogenezie – w laboratoriach powstają zalążki kawy czy cytrusów, a także zagrożonych gatunków, które można potem powtórnie wprowadzać do środowiska.

{mosimage}Zdumiewające, że jedna bezkształtna komórka może dać początek dziesiątkom przeróżnych tkanek. Biolodzy zaczynają rozumieć, jak dochodzi do różnicowania komórek – głównie dzięki badaniom na zwierzęcych mutantach. Tak poznamy nie tylko mechanizmy sterujące rozwojem ludzkiego zarodka, ale też nauczymy się hodować z komórek macierzystych konkretne, potrzebne tkanki.

{mosimage}Każdy widział na wakacjach jaszczurkę, która w chwili zagrożenia "porzuca" swój ogon na pastwę drapieżnika – zyskując życie, nic nie traci, bo ogon może odrosnąć. Dlaczego podobnie nie może odrosnąć ludzki palec albo wątroba? Odpowiedź tkwi w genach, i to w ich małej liczbie. Nie trzeba mówić, dlaczego tak wielu naukowców ich poszukuje.

{mosimage}Któż z nas nie chciałby świętować 125 urodzin podobnie jak magazyn "Science". Naukowcy dowodzą, że jest to możliwe – wystarczy odpowiednia dieta, aktywność fizyczna, umysłowa i kilka dobrych genów w spadku po rodzicach. Możliwe jednak, że taka recepta na długowieczność jest nie zawsze zadziała.

{mosimage}Fizyka od swych początków próbuje walczyć z kompleksowością otaczającego nas świata, doszukując się prostych praw nim rządzących. A czy istnieje jakaś teoria wszystkiego, łącząca to, co już wiemy? Do miana takiej pretenduje teoria supersymetrii postulująca budowę świata z superstrun. Jednak wymaga ona założenia, że ów świat ma 10 czy 11 wymiarów, więc czy można to nazwać uproszczeniem?

{mosimage}W latach 40. XX w. lekarze zaobserwowali, że niektórzy pacjenci wybudzający się z narkozy dostawali paraliżu. Okazało się, że ich ciało inaczej "przerabiało" podany lek – i stąd brały się dziwne efekty uboczne. Dzisiaj wiemy, że zarówno podatność na choroby, jak i podatność na działanie leku zależą silnie od fizjologii dyktowanej genami. Już teraz tworzy się leki "na miarę" – warto wspomnieć choćby o lekach na nadciśnienie dla przedstawicieli rasy czarnej. Choć takie leki mogłyby lepiej zwalczać chorobę, to nie wiadomo, czy firmy farmaceutyczne zdecydowałyby się na obranie tak kosztownej strategii.

{mosimage}Moment odczytania ludzkiego genomu był dla biologów wielkim zaskoczeniem – okazało się, że jest równie duży co genom polnego chwastu – rzodkiewnika. Wiemy, że przepis na człowieka ma 25 tys. genów; to jak ze sobą współdziałają i regulują swoją aktywność, wciąż kryje wiele tajemnic.

{mosimage}Przez wieki ludzki umysł był domeną filozofów, jednak w ostatnich latach do dyskusji dołączyli pragmatyczni naukowcy. Neurolodzy chcieliby się dowiedzieć, jakie jest biologiczne podłoże ludzkich myśli, wyobrażeń i emocji. Wiele dowiedziano się dzięki badaniu ludzi z uszkodzonym mózgiem, dzięki nowoczesnym technikom neuroobrazowania. Jednak to zaledwie pojedyncze fragmenty układanki, którą mozolnie składamy.

{mosimage}W ciągu ostatnich dekad kosmolodzy odkryli, że otaczająca nas „zwyczajna” materia stanowi zaledwie 5 proc. kosmicznego „wszystkiego”. Owe tajemnicze 95 proc. to czarna materia, wciąż nie wiemy, czym jest ona naprawdę.